Mueyyen bakteriyalarla cirklenmis qidalarin qebulundan emele gelen ve mede-bagirsaq pozgunlugu,umumi intoksikasiya ile geden xesteliklere qida toksikoinfeksiyalari deyilir.Bir sira bakteriyalar mueyyen qidalara dusdukde orda artib coxalir ve telef olanlardan azad olmus toksin hemin qidalarda toplanir.
Bele qidalari qebul etdikde orqanizme coxlu muqdarda bakteriya daxil olur ki,qisa muddetden sonra zeherlenme elametlerinin meydana cixmasina sebeb olur.Qida toksikoinfeksiyalari dunyanin butun olkelerinde tesaduf olunur.Bu xesteliklerin artmasi esasen ehalinin yarimfabrikatlardan,ictimai yemekxanalardan daha genis istifade etmesi,qida gigiyenasi qaydalarinin pozulmasi ile elaqadardir.Stafilokok,streptokoklar,enterokoklar ve s.bu xesteliyin toredicileridir.Insanin zeherlenmesi enterotoksiki bakteriyalarla cirklenmis xama,kesmik,salat,heftebecer, kolbasa, konservler, dondurma, kremler ve s.qebulundan sonra bas verir.En cox stafilokok menseli qida toksikoinfeksiyalarina rast gelinir.Inkubasiya dovru 1-10 saat ola biler.Urekbulanma,qusma,ishal,bezen temperaturun yukselmesi,umumi zeiflik,halsizliq musahide edilir.Qida toksikoinfeksiyalari keskin baslamasina baxmayaraq qisa muddet davam edir.Olum hallari ancaq cl.perfringens-le zeherlenmede musahide edilir.Diaqnoz xesteliyin kliniki gedisi,epidimioloji gostericileri,laborator muayine esasinda qoyulur.Eyni qidadan istifade etmis bir nece adamda qidanin qebulundan 1-10 saat muddetinse keskin baslannan,elametleri suretle inkisaf eden,1-2 gun davam eden xestelikleri qida toksikoinfeksiyalari kimi qabul etmek olar.Bakterioloji muayine ucun material zeherlenmislerin necisinden,qusuntu kutlesinden,mede yuyuntusundan,subheli qidalardan goturulub uygun qidali muhitlere ekilir.Ilk tibbi yardim olaraq xestenin mede-bagirsaqlari yuyulur.Intoksikasiya,susuzlasma eleyhine ve simptomatik mualice aparilir..Qida muesselerinde qida maddelerinin saxlanmasi,hazirlanmasi ve istehlakciya catdirilmasina qeder sanitar gigiyenik qaydalara riayet etmek lazimdir.
Həmidə Ələfsərova
"Yeni Həyat" Tibb Mərkəzinin həkimi
Əlaqə nömrəsi: 0124409901,0553082955